
Balast Suyu Arıtma Sistemi (BWTS) Nedir?
Daha önceki yazımızda gemi balast suyunun ne olduğundan ve balast suyu değişiminin neden yapıldığından bahsetmiştik. Bu yazımızda ise balast suyu ile taşınan istilacı türlerin ekosisteme verdiği zararları önlemek amacıyla geliştirilen Balast Suyu Arıtma Sistemi (Ballast Water Treatment System - BWTS) hakkında bilgi vereceğiz.
Balast Suyu Arıtma Sistemi Nedir?
Gemiler yük durumlarına göre dengelerini koruyabilmek amacıyla balast tanklarına deniz suyu alır ve boşaltırlar. Ancak bu işlem sırasında yalnızca deniz suyu değil, aynı zamanda binlerce mikroorganizma, plankton, bakteri, larva ve çeşitli deniz canlıları da bir bölgeden başka bir bölgeye taşınmaktadır.
Taşınan canlı türlerinin bir kısmı yeni girdikleri ekosistemde istilacı tür hâline gelerek yerel canlı popülasyonlarına zarar verebilir. Bu durum;
Ekolojik dengenin bozulmasına,
Yerel türlerin azalmasına,
Balıkçılık faaliyetlerinin etkilenmesine,
Ekonomik kayıplara,
Çevresel problemlere
neden olabilmektedir.
Balast suyu arıtma sistemleri, balast tanklarına alınan veya boşaltılan deniz suyundaki canlı organizmaların etkisiz hale getirilmesini sağlayan sistemlerdir.
IMO ve Balast Suyu Yönetimi
İstilacı türlerin yayılmasını önlemek amacıyla Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO), "Gemilerin Balast Suyu ve Sedimanlarının Kontrolü ve Yönetimine İlişkin Uluslararası Sözleşme"yi (Ballast Water Management Convention) yürürlüğe koymuştur.
Bu sözleşme kapsamında birçok geminin:
- Balast Suyu Yönetim Planı (Ballast Water Management Plan),
- Balast Suyu Kayıt Defteri,
- Onaylı Balast Suyu Arıtma Sistemi
bulundurması zorunlu hale gelmiştir.
Günümüzde uluslararası sefer yapan birçok gemi, IMO gerekliliklerini karşılayabilmek için BWTS sistemleri ile donatılmaktadır.
Balast Suyu Arıtma Sistemi Seçilirken Nelere Dikkat Edilir?
Bir gemi için uygun sistem seçilirken çeşitli faktörler değerlendirilir:
- Organizmalar üzerindeki etkinliği,
- IMO standartlarına uygunluğu,
- Çevre dostu olması,
- Kurulum maliyeti,
- İşletme ve bakım maliyetleri,
- Enerji tüketimi,
- Gemide kapladığı alan,
- Kullanım kolaylığı.
Her gemi tipi ve operasyon profili için en uygun sistem farklılık gösterebilir.
Balast Suyu Arıtma Teknolojileri
Filtrasyon Sistemleri (Filtration Systems)
Balast suyunun filtrelerden geçirilerek büyük organizmaların ve partiküllerin tutulması prensibine dayanır.
Birçok modern sistemde ilk aşama olarak kullanılmaktadır.
Kimyasal Dezenfeksiyon (Chemical Disinfection)
Balast suyuna belirli kimyasallar verilerek mikroorganizmaların etkisiz hale getirilmesi sağlanır.
Bakteri ve planktonların yok edilmesinde oldukça etkilidir.
Ultraviyole (UV) Arıtma
Ultraviyole ışınları kullanılarak organizmaların üreme kabiliyetleri ortadan kaldırılır.
Kimyasal kullanılmaması nedeniyle çevre dostu yöntemlerden biri olarak kabul edilir.
Deoksijenasyon (Deoxygenation Treatment)
Suyun içerisindeki oksijen miktarı azaltılarak canlı organizmaların yaşamlarını sürdürememesi sağlanır.
Özellikle belirli tip organizmalar üzerinde etkili bir yöntemdir.
Isıl İşlem (Heat Treatment)
Balast suyunun sıcaklığı yükseltilerek canlı organizmaların yok edilmesi hedeflenir.
Enerji ihtiyacının yüksek olması nedeniyle sınırlı kullanım alanına sahiptir.
Akustik ve Kavitasyon Sistemleri (Acoustic / Cavitation)
Yüksek frekanslı ses dalgaları veya kavitasyon etkisi kullanılarak mikroorganizmalar etkisiz hale getirilir.
Elektrik Darbe ve Plazma Sistemleri
Elektrik darbeleri veya plazma teknolojileri kullanılarak organizmaların hücre yapıları bozulur ve yaşam fonksiyonları sonlandırılır.
Manyetik Alan Teknolojileri
Manyetik alan kullanılarak bazı mikroorganizmaların etkisiz hale getirilmesi amaçlanır. Günümüzde daha sınırlı kullanım alanına sahiptir.
Balast Suyu Arıtma Sistemlerinin Önemi
Balast suyu arıtma sistemleri sayesinde:
- İstilacı türlerin yayılması önlenir,
- Deniz ekosistemleri korunur,
- Uluslararası çevre standartlarına uyum sağlanır,
- Liman devleti denetimlerinde sorun yaşanmaz,
- Gemilerin sertifikasyon gereklilikleri karşılanır.
Bu nedenle BWTS sistemleri günümüzde modern gemilerin en önemli çevre koruma ekipmanlarından biri hâline gelmiştir.
Sonuç
Balast suyu arıtma sistemi (BWTS), gemilerin balast operasyonları sırasında taşınan zararlı organizmaların ve istilacı türlerin çevreye zarar vermesini önlemek amacıyla kullanılan çevre koruma sistemidir. IMO tarafından getirilen düzenlemeler sayesinde günümüzde birçok gemide balast suyu arıtma sistemleri kullanılmakta ve deniz ekosistemlerinin korunmasına katkı sağlanmaktadır.
Yorum Gönder