Statement of Facts (SoF) Nedir? Denizcilikte Önemi ve İçeriği
Daha önceki yazılarımızda Notice of Readiness (NOR) ve Bill of Lading (Konşimento) konularından bahsetmiştik. Bu yazımızda ise yükleme ve tahliye operasyonlarının en önemli belgelerinden biri olan Statement of Facts (SoF) hakkında bilgiler paylaşacağız.
Statement of Facts (SoF) Nedir?
Statement of Facts (SoF), geminin limana varışından ayrılışına kadar gerçekleşen tüm önemli olayların kronolojik olarak kaydedildiği resmi bir liman operasyon belgesidir.
Genellikle liman acentesi tarafından hazırlanır ve gemi kaptanı tarafından kontrol edilerek onaylanır. Bu belge, yükleme veya tahliye operasyonları sırasında meydana gelen tüm faaliyetlerin kayıt altına alınmasını sağlar.
Statement of Facts, özellikle laytime (starya süresi), sürastarya (demurrage) ve dispatch hesaplamalarında temel referans belge olarak kullanılmaktadır.
Statement of Facts Belgesinde Hangi Bilgiler Yer Alır?
Bir SoF belgesinde genellikle aşağıdaki bilgiler bulunur:
- Geminin limana varış tarihi ve saati
- Demirleme zamanı
- Rıhtıma yanaşma zamanı
- NOR (Notice of Readiness) verilme zamanı
- NOR'un kabul edilme zamanı
- Yükleme veya tahliye operasyonunun başlama zamanı
- Operasyon sırasında meydana gelen duruşlar
- Hava koşulları
- Vardiya değişimleri
- Shifting (rıhtım değiştirme) işlemleri
- Operasyonun tamamlanma zamanı
- Geminin limandan ayrılış zamanı
Tüm bu bilgiler saat ve tarih belirtilerek kronolojik sırayla kaydedilir.
Statement of Facts Neden Önemlidir?
SoF belgesi;
- Laytime hesaplamalarının yapılmasını,
- Sürastarya (Demurrage) hesaplanmasını,
- Dispatch hesaplanmasını,
- Taraflar arasında doğabilecek uyuşmazlıkların çözümünü,
sağlayan en önemli belgelerden biridir.
Özellikle yükleme ve tahliye sırasında yaşanan gecikmelerin sorumluluğunun belirlenmesinde büyük önem taşır.
Laytime ve SoF İlişkisi
Laytime (starya süresi), geminin yükleme veya tahliye için kiracıya tanınan süreyi ifade eder.
Statement of Facts içerisinde kayıt altına alınan:
- NOR zamanı,
- Operasyon başlangıcı,
- Hava muhalefeti,
- Liman kaynaklı gecikmeler,
- Operasyonun bitiş zamanı
gibi bilgiler kullanılarak laytime hesabı yapılır.
Bu nedenle SoF belgesindeki saat ve tarih kayıtlarının doğru tutulması son derece önemlidir.
SoF Kim Tarafından Hazırlanır?
Statement of Facts genellikle:
- Liman acentesi,
- Gemi kaptanı,
- Terminal temsilcileri
tarafından birlikte kontrol edilir.
Belgenin hazırlanmasından çoğu zaman gemi acentesi sorumludur.
SoF Nasıl Onaylanır?
Statement of Facts formu düzenlendikten sonra:
- Gemi kaptanı,
- Kiracı temsilcisi,
- Terminal yetkilisi,
- Acente
gibi ilgili taraflar tarafından imzalanabilir.
Taraflar belgeyi imzalayarak içeriğin doğruluğunu kabul etmiş olurlar.
Eğer herhangi bir kayıt konusunda anlaşmazlık varsa ilgili taraf belgeyi:
"Signed Under Protest" (Protesto Altında İmzalanmıştır)
şerhi düşerek imzalayabilir.
BIMCO ve Statement of Facts
Denizcilik sektöründe yaygın olarak kullanılan SoF formlarından biri BIMCO tarafından yayımlanan standart formdur.
Bu standart formlar sayesinde liman operasyonları uluslararası kabul görmüş bir formatta kayıt altına alınabilmektedir.
Sonuç
Statement of Facts (SoF), geminin limana varışından ayrılışına kadar gerçekleşen tüm operasyonların kayıt altına alındığı önemli bir denizcilik belgesidir. Laytime, sürastarya ve dispatch hesaplamalarının temelini oluşturması nedeniyle hem gemi sahipleri hem de kiracılar açısından büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle SoF kayıtlarının doğru ve eksiksiz tutulması, olası ticari anlaşmazlıkların önüne geçilmesini sağlar.

Yorum Gönder